Gepost op

Een wiel spaken (deel 2)

Een wiel spaken (deel 2)

De volgende stap in het maken van een wiel is het invlechten van de spaken. In deze stap heb je de grootste kans om het fout te doen. De meest gemaakte fout  is dat er geen ruimte is voor het ventiel. In elk fietswiel heb je 3 verschillende ruimtes tussen naast elkaar gelegen spaken. Een kleine ruimte, een middel grote ruimte en de meeste ruimte. Je wilt je ventiel op de plek hebben waar je de meeste ruimte hebt. Zeker met kleine wielen is dit extra belangrijk. Anders kan je je band bijna niet oppompen. Zie ook de onderstaande afbeelding. Het ventiel moet in de groene ruimte uitkomen.

Ruimte voor het ventiel

Ruimte voor het ventiel

De theorie

Om dit voor elkaar te krijgen is het belangrijk om goed te beginnen. Daar is eerst wat theoretische uitleg voor nodig. Een naaf heeft 4 mogelijkheden om je spaken te plaatsen. Rechterkant van buiten naar binnen, linkerkant van buiten naar binnen, rechterkant van binnen naar buiten en linkerkant van binnen naar buiten. Ook een velg heeft een duidelijke rechtse en links kant. De spaakgaten zitten op een velg niet precies in het midden. Naast het ventielgat zitten de een gat duidelijk meer naar rechts dan het gat aan de andere kant.

Spaakgaten

Spaakgaten

Bij de naaf zitten de spaakgaten links en rechts ook niet precies tegen over elkaar. De gaten links zitten precies de helft sprongen ten opzichte van de gaten rechts. Dit is straks van belang als je de tweede set spaken gaat toevoegen.

Spaakgaten in de naaf

Spaakgaten in de naaf

De praktijk

Je begint met de spaken in de naaf te steken. Het makkelijkste is als je begint met de kortste spaken. Steek ze van buiten naar het midden van de naaf. welk gat je in de naaf neemt maakt niet uit. Je moet wel elke keer een gat overslaan. Dus bij een 36 gaats velg neem je 9 spaken ( 36/4).

De eerste spaken

De eerste spaken

Ik leg de velg altijd op mijn schoot en steek de eerst spaak in het spaakgat naast het ventielgat. Let er op dat je het spaakgat neemt dat het hoogste ligt. Op de afbeelding is dat het gat rechts naast het ventiel. Het kan echter ook dat je een velg hebt waar dat links is. Draai er een nippel ongeveer 4-5 slagen op. neem de volgende spaak en sla in velg 3 gaten over en steek de spaak in het vierde gat en weer een nippel er 4-5 slagen opdraaien. doe dit voor alle spaken. telkens 3 gaten overslaan en in het vierde gat de spaak en nippel. als het goed is ziet je wiel er dan zo uit.

Naast het ventiel beginnen

Naast het ventiel beginnen

De eerste spaken gemonteerd

De eerste spaken gemonteerd

Nu is het tijd voor de tweede set spaken. Draai hiervoor het wiel om. Als je eerste spaak nu links van het ventiel zit steek je je spaken ook links van de onderste spaak van buiten naar binnen in de naaf. De spaak komt dan ook links naast de spaak in de velg. Doe dit weer voor alle 9 spaken. Als het goed is ziet je wiel er dan als volgt uit.

De tweede set spaken

De tweede set spaken

De volgende stap is de stap die bepaalt of je ruimte hebt voor je ventiel. Om de spaken te laten kruizen zul je de naaf links of rechtsom ten opzichte van de velg moeten draaien. De regel hierbij is dat de 2 spaken naast het ventielgat zo gedraaid moeten zitten dat ze van het gat afwijzen. Zo zorg je er voor dat de ruimte groot genoeg is voor je ventiel. Op het plaatje hierboven dus links om. Steek dan in de onderste naaf flens weer 9 spaken van binnen naar buiten. draai nu het wiel om en laat de eerste spaak zoveel keer kruisen als je berekend hebt. In dit voorbeeld 2 keer. Het eerste kruis gaat over de de onderliggende spaak heen. Bij de 2de (laatste) kruis ga je onder de onderliggende spaak door. Dit kan alleen bij wielen die 2 of meer keren kruisen.

de derde set spaken insteken

De derde set spaken insteken

Spaken vlechten

Spaken vlechten

De derde set spaken

De derde set spaken

De vierde stap is feitelijk het zelfde als de vorige. Je steekt de spaken in de laatst overgebleven gaatjes van de naaf en draait het wiel weer om. Dan vlecht je weer de spaken over en onder het laatste kruis. Als je alles goed gedaan hebt ziet nu je wiel er zo uit.

Wiel gevlochten

Wiel gevlochten

Het gereedschap

Voor al deze stappen en het volgende deel heb je de volgende gereedschappen nodig. Een nippelspanner, een schroevendraaier en een nippel op draaier. Als je vaker een wiel wilt maken loont het de moeite om te investeren in goede gereedschappen. Ik zelf gebruik een Spokey nippelspanner, een Cyclus spaakbit om de nippels allemaal gelijk aan te draaien met de accuboor. De nippel op draaier is vooral van belang als je een dubbelwandige velg hebt. Deze kun je zelf maken door op een oude spaak een nippel er zover op te draaien dat er ongeveer 3-4 mm draai uitsteekt. Je kunt dan de nippel die je wilt plaatsen hierop draaien.  Deze nippel kin je dan makkelijk in je velg steken en op de nieuwe spaak draaien.

Mijn spaak gereedschap

Mijn spaak gereedschap

spaak gereedschap voor thuis

spaak gereedschap voor thuis

Homemade spaak op draaier

Homemade spaak op draaier

In het volgende en laatste deel gaan we het wiel opspannen.

Deel 1 de spaak lengte berekenen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *